ایران با وجود موقعیت استراتژیک در خلیج فارس و ۵۸۰۰ کیلومتر نوار ساحلی، سهم ناچیزی از بازار پررونق بانکرینگ دارد. این در حالی است که سالانه بیش از ۱۲ هزار کشتی در خلیج فارس تردد میکنند و ظرفیت سوخترسانی به آنها بالغ بر ۲۵ میلیون تن است. اما سود سرشار این صنعت به جیب کشورهای همسایه، به ویژه امارات متحده عربی، سرازیر میشود. سهم ایران از بازار ۲۲ میلیارد دلاری بانکرینگ منطقه، کمتر از ۴ درصد است. در حالی که بندر فجیره امارات با فروش سالانه ۲۴ میلیون تن سوخت، درآمد هنگفتی کسب میکند. نکته تاسفبار اینجاست که بخش عمدهای از این سوخت از طریق قاچاق سوخت از ایران تامین میشود! آمارها نشان میدهد روزانه حدود ۲۰ میلیون لیتر سوخت از ایران قاچاق میشود.
هرمزگان، نگین بانکرینگ ایران
استان هرمزگان با ۲ هزار کیلومتر نوار ساحلی و موقعیت ممتاز در خلیج فارس، بهترین منطقه برای توسعه بانکرینگ است. اسکله سلخ در جزیره قشم با زیرساختهای نسبی برای سوخترسانی به کشتیها، یکی از نقاط مناسب برای این صنعت است. هرچند اخیرا سوخترسانی به کشتیها در سلخ با ظرفیت ۴۵۰ هزار تن در سال آغاز شده، اما برنامهریزی جامعی برای بهرهبرداری از این ظرفیتها وجود ندارد.
سهم ناچیز ایران و تلاش برای تغییر
نمایندگان مجلس بر ضرورت برنامهریزی ملی برای افزایش سهم ایران از بانکرینگ تاکید دارند. در برنامه هفتم توسعه نیز توجه ویژهای به بانکرینگ شده است. استاندار هرمزگان نیز با اشاره به گردش مالی بالای این صنعت، بر خلق درآمدهای جدید از طریق بانکرینگ تاکید و غفلت از این فرصتهای درآمدی را موجب سرازیر شدن سود به جیب کشورهای همسایه دانسته است.
بانکرینگ، فرصتی طلایی برای ایران
توسعه بانکرینگ علاوه بر ایجاد اشتغال و کاهش قاچاق سوخت، موجب رونق بنادر و جذب مالکان کشتیهای خارجی میشود. اما عدم توسعه زیرساختها و فناوری تولید سوخت کمسولفور مانع بهرهبرداری ایران از این فرصت شده است. در حال حاضر تنها پالایشگاه شازند سوخت کمسولفور تولید میکند که به طور مستقیم در اختیار کشتیرانی جمهوری اسلامی قرار میگیرد و بخش خصوصی از آن محروم است. تنها با تغییر این روند و توسعه زیرساختها میتوان ایران را به قطب سوخترسانی در غرب آسیا تبدیل کرد. در غیر این صورت، بانکرینگ رویایی دست نیافتنی خواهد بود.
بازنشر فانوس دریا به نقل از اقتصاد آبی