گزارش توسعه اقتصاد ایران از طریق دریا

در تاریخ ۱۶ آبان ۱۴۰۲، مقام معظم رهبری سیاست‌های کلی توسعه دریا محور را ابلاغ کردند. این سیاست‌ها که بر اساس بند یک اصل یکصد و دهم قانون اساسی و پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت نظام تدوین شده بود، به منظور بهره‌برداری بهینه از ظرفیت‌های دریایی کشور و توسعه پایدار اقتصاد دریامحور ابلاغ شد.

در پی این ابلاغیه، دولت برنامه جامع تحقق سیاست‌های کلی توسعه دریا محور را تهیه و در تاریخ ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۳ به تصویب رساند. این برنامه جامع که در ۴۴ ماده تدوین شده است، شامل مجموعه اقدامات و سیاست‌هایی است که برای اجرایی کردن سیاست‌های کلی ابلاغی رهبری در نظر گرفته شده است.

فهرست مطالب

مطالعات مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در خصوص اقتصاد دریامحور

پیش از تصویب این برنامه جامع، معاونت مطالعات زیربنایی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نیز پژوهشی را با عنوان «اقتصاد دریامحور» انجام داده بود. هدف از این پژوهش، شناسایی و تبیین ظرفیت‌های بالقوه دریایی کشور و اهمیت آن‌ها در اقتصاد مقاومتی بود. در این پژوهش، ظرفیت‌های مختلف دریایی از جمله کشاورزی و استحصال آب، شیلات و آبزیان، صنعت و انرژی، تجارت و بنادر و کشتیرانی و همچنین گردشگری مورد بررسی قرار گرفت.

اهمیت اقتصاد دریامحور

توجه به اقتصاد دریامحور و استفاده بهینه از ظرفیت‌های دریایی، می‌تواند نقش مهمی در توسعه اقتصادی کشور داشته باشد. این ظرفیت‌ها شامل منابع عظیم آبزیان، انرژی‌های تجدیدپذیر دریایی، مسیرهای تجاری دریایی و پتانسیل‌های گردشگری دریایی است. با توجه به اهمیت این موضوع، تدوین و تصویب سیاست‌ها و برنامه‌های جامع در این زمینه، گامی مهم در جهت تحقق اهداف توسعه پایدار کشور محسوب می‌شود.

بخش اول/ چرا «توسعه دریامحور و اقتصاد دریا» برای «اقتصاد ایران» مهم است؟

«توسعه دریامحور و اقتصاد دریا» برای «اقتصاد ایران» از اهمیت بسیار بالایی با توجه به ظرفیت‌های بی‌نظیر دریایی و بندری کشور برخوردار است؛ راهبردی که تحقق آن نیازمند تحقق الزامات اساسی مختلف است.