در چرخشی تاریخی در سیاستهای شیلاتی کشور، سکان مدیریت و حفاظت از ذخایر دریایی جزیره هنگام به دست صاحبان اصلی آن، یعنی خود جامعه صیادی، سپرده شد. این طرح پایلوت که فصل جدیدی از اعتماد به صیادان را میگشاید، برای اولین بار مسئولیت کامل مدیریت صید، از مرحله حفاظت از ذخایر تا شیوه صید را به طور کامل به جامعه محلی واگذار میکند تا ثابت شود صیاد، نه فقط بهرهبردار، که دلسوزترین حافظ دریا است.
مسعود بارانی، مدیرکل شیلات هرمزگان، با تأکید بر این تغییر نگرش بنیادین گفت: «ما این بار تصمیم را از دل جامعه صیادی آغاز کردهایم. موفقیت این مدل مشارکتی در هنگام میتواند آن را به یک الگوی موفق ملی تبدیل کند.» این اقدام در پاسخ به سالها تجربه و با هدف بهرهگیری از دانش بومی و گرانبهای صیادانی صورت میگیرد که نسلها با دریا زیستهاند و بهترین راهکارهای حفاظت از آن را میدانند.
در این نشست که با حضور نمایندگان صیادان، یگان حفاظت منابع آبزیان و پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس برگزار شد، صیادان دغدغهها و پیشنهادهای عملی خود را برای نظارت بر صید، جلوگیری از روشهای مخرب و همکاری با نیروهای حفاظتی مطرح کردند. این الگو، فراتر از یک برنامه اقتصادی، راهکاری علمی برای کاهش تعارضات و افزایش انسجام اجتماعی در جامعه صیادی است که در آن، نقش صیاد از یک بهرهبردار صرف به یک ناظر و مسئول ارتقا مییابد.
تجربه جهانی نیز ثابت کرده است هر کجا که جوامع محلی در تصمیمگیریها شریک بودهاند، میزان تخلفات و صید غیرمجاز به شکل چشمگیری کاهش یافته است. بر همین اساس، کارگروههای مشترکی میان شیلات و صیادان تشکیل خواهد شد تا نقشه راه دقیقی برای زمانبندی و تعیین مناطق صید تدوین کنند و با تکیه بر اعتماد متقابل، این طرح را به نمونهای موفق در مدیریت دریایی کشور بدل سازند.
به نظر شما، آیا واگذاری مسئولیت به جوامع محلی میتواند به کابوس صید بیرویه و مخرب در آبهای جنوب پایان دهد؟ چالشهای اصلی پیش روی این طرح چه خواهد بود؟ نظرات خود را با ما در میان بگذارید.
بازنشر فانوس دریا به نقل از اقتصاد آبی