اقیانوس های جهان، این غول های آبی که دهه هاست به عنوان سپر حرارتی سیاره ما عمل کرده و بیش از ۹۰ درصد گرمای اضافی ناشی از گازهای گلخانهای را در خود حبس کردهاند، اکنون در آستانه اشباع شدن قرار دارند. تحقیقات جدید و هشداردهنده نشان میدهد که این سیستم حیاتی در حال از دست دادن توانایی خود برای جذب گرما است؛ واقعیتی که میتواند نقطه عطفی خطرناک در بحران تغییرات اقلیمی باشد و پیامدهای ویرانگری برای زیست بوم های دریایی و الگوهای آب و هوایی در سراسر کره زمین داشته باشد.
بر اساس گزارش های سازمان ملی اقیانوسی و جوی ایالات متحده (NOAA) و سایر نهادهای علمی، کند شدن این مکش گرمایی یک تهدید جدی است. دلیل اصلی این پدیده، افزایش لایه بندی حرارتی (Stratification) آب است؛ به این معنی که لایه گرم سطحی به دلیل افزایش دما، سبک تر شده و کمتر با آب های سرد و عمیق مخلوط میشود. این اتفاق، به همراه کند شدن جریان های عظیم اقیانوسی مانند گردش واژگونی نصف النهاری اطلس (AMOC)، عملاً توانایی اقیانوس برای انتقال گرما به اعماق و جذب بیشتر آن را مختل میکند.
یک مدل سازی جدید که توسط ناسا و MIT انجام شده، به وضوح نشان میدهد که با آرام شدن جریان های اقیانوسی، نه تنها جذب دی اکسید کربن کاهش مییابد، بلکه کارایی اقیانوس به عنوان یک مخزن گرما نیز به شدت افت میکند. این روند نگران کننده با شتاب فزایندهای ادامه دارد. دمای سطح آب در مناطق وسیعی از جمله اقیانوس اطلس شمالی به رکوردهای بیسابقهای رسیده و منجر به وقوع امواج گرمای دریایی شدیدتر و مکررتر شده است که اکوسیستم های حساسی مانند صخره های مرجانی را با خطر نابودی کامل روبرو کرده است.
از دست رفتن این توانایی حیاتی اقیانوس ها تنها یک مسئله زیست محیطی نیست؛ این پدیده مستقیماً به افزایش سطح آب دریاها، تغییر الگوهای بارش، وقوع طوفان های قدرتمندتر و تهدید امنیت غذایی میلیاردها انسان منجر خواهد شد. ما در حال فشار آوردن به بزرگترین سیستم تنظیم کننده آب و هوای سیاره تا مرز شکستن آن هستیم.
به نظر شما جامعه جهانی برای مقابله با این تهدید فوری و حیاتی چه اقداماتی باید انجام دهد؟ نظرات خود را با ما در میان بگذارید.
- منبع دادهها:مطالعات منتشرشده در مجلات بینالمللی مثل Ocean Science, Nature Climate Change, گزارشهای NOAA، ناسا، CMIP6 و سرویسهایی مثل Copernicus.
- شیوه جمعآوری دادهها: گردآوری نتایج مدلهای اقلیمی، آنالیز دادههای دمای سطح و عمق آب دریا، اندازهگیری ویژگیهایی مثل stratification و جریانهای اقیانوسی، بررسی تغییرات تاریخی و کنونی.
- بازه زمانی دادهها:دهههای اخیر تا به امروز، بهویژه دورههای ۲۰۱۰–۲۰۲۵ برای دادههای گرم شدن سریعتر؛ و بازگشت به دهههای قبل برای تحلیل روندهای بلندمدت.
- روش تحلیل دادهها: تحلیل روند افزایشی گرما در اقیانوسها، مقایسه بین مدلهای اقلیمی مختلف، بررسی تأثیر استراتیفیکاسیون و جریان همرفتی بر کارایی جذب گرما، مدلسازی سناریوهای آینده با پیشبینی کاهش توان مهارگر گرما.
بازنشر فانوس دریا به نقل از اقتصاد آبی