در پی انتشار سلسله گزارش هایی در رسانه های مطرح از جمله مانا، شانا، مارین نیوز و دنیای اقتصاد با عناوینی امیدوارکننده همچون «حذف LNG از کشتیرانی جهانی: فرصت راهبردی برای ایران»، یک کارشناس با سابقه دریایی با صدور هشداری جدی، خواستار دقت نظر و تحلیل عمیق تری در این حوزه شد. رضا محمد علی بیگی این تحلیل ها را که آینده ای درخشان برای ایران پس از حذف LNG ترسیم میکنند، به دلیل نادیده گرفتن متغیرهای کلیدی، شتاب زده و بالقوه خطرناک خواند و تاکید کرد که این رویکردها میتوانند مسئولان کشور را در سیاست گذاری و برنامه ریزی دچار غفلت های جبران ناپذیری کنند.
این کارشناس دریایی، جمع بندی ارائه شده در این گزارش ها را که بر اساس آن ایران میتواند از حذف LNG به عنوان اهرم فشار ژئوپلیتیک علیه آمریکا و فرصتی برای بازتعریف جایگاه خود در بازار سوخت های دریایی استفاده کند، به شدت مورد نقد قرار داد. به گفته او، نتیجه گیری به این شکل، بدون در نظر گرفتن نوع و محدوده تردد کشتی ها (بین المللی، منطقه ای و داخلی) و مهمتر از آن، بدون ارائه یک تحلیل هزینه-فایده دقیق برای سوخت های جایگزین مانند متانول در بازه های زمانی مختلف، نه تنها خردمندانه نیست، بلکه میتواند به تصمیم گیری های اشتباه منجر شود.
بیگی با اشاره ای تلخ به گذشته، این «فرصت سازی» رسانه ای را با فرصت سوزی واقعی کشور در زمینه تولید سوخت کم سولفور مقایسه کرد که الزامات آن از اول ژانویه سال ۲۰۲۰ اجرایی شد، اما ایران نتوانست به موقع و به میزان کافی آن را تولید کند. او تاکید کرد: «فرصت ها در این خصوص به راحتی از دست رفته» و اکنون تمرکز صنعت حمل و نقل دریایی کشور باید بر این باشد که «چگونه در مسیر پیش رو عمل نمایند تا در مقابل این چالش، هزینه های کمتری را بپردازند.»
این کارشناس همچنین با انتقاد از عدم شفافیت در این گزارش ها، دو توصیه مشخص به رسانه ها ارائه کرد: ۱- در اخبار فنی و تخصصی، نام نویسنده یا مصاحبه شونده به طور شفاف ذکر شود. ۲- وابستگی منبع خبر، یعنی «گروه محیط زیست و پایداری دریایی»، مشخص شود که آیا به یک نهاد دولتی، خصوصی یا صنفی تعلق دارد.
در پایان، بیگی با طرح چند سوال کلیدی، از دستگاه های نظارتی خواست تا به صورت جدی به این موارد ورود کنند:
- چرا سوخت کم سولفور در موعد مقرر و به میزان نیاز ناوگان تجاری کشور تولید نشد و سهم تحریم در این ناکامی چقدر بود؟
- میزان دقیق خسارت های وارد شده به کشور از محل عدم تولید به موقع این سوخت چقدر بوده است؟
- ذینفعان صنعت حمل و نقل دریایی طی ۹ سال گذشته در خصوص کربن زدایی چه اقدامات موثری را به نتیجه رساندند؟
این نقد صریح، زنگ خطری جدی برای لزوم پرهیز از تحلیل های سطحی و تمرکز بر واقعیت های فنی و اقتصادی در حوزه استراتژیک حمل و نقل دریایی است.
به نظر شما، رسانه ها چگونه میتوانند میان اطلاع رسانی درباره فرصت های آینده و تحلیل واقع بینانه چالش های موجود، توازن ایجاد کنند؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.
- منبع: مصاحبه رضا محمدعلیبیگی در سایت تیننیوز
- بازه زمانی: شهریور ۱۴۰۴
- تحلیل: برجستهسازی ضرورت شفافیت رسانهای، جناحی نبودن تحلیل در سوخت کشتیها و پرهیز از جمعبندیهای سادهانگارانه برای تصمیمسازی کلان
بازنشر فانوس دریا به نقل از اقتصاد آبی